અંતરમાં અજવાળું પાથરતી ભાદરવી પૂનમ

આ મનપાંચમના મેળામાં સૌ જાત લઈને આવ્યા છે, કોઈ આવ્યા છે સપનું લઈને, કોઈ રાત લઈને આવ્યા છે. કોઈ લાવ્યા ખિસ્સું અજવાળું, કોઈ લાવ્યા મૂઠી પતંગિયાં, કોઈ લીલીસૂકી આંખોની મિરાત લઈને આવ્યા છે.

- હરદ્વાર ગોસ્વામી

બનાસકાંઠામાં બાલારામ, કટાવધામ વાવ, મગરવાડ, મોકેશ્વર, મૂળેશ્વર મહાદેવ પાંડવ વાવ, નડેશ્વરી માતાજી, ધરણીધર ભગવાન ઢીમા, કાંકરેજ, વિશ્વેશ્વર મહાદેવ, ખૂણિયા અંબાજી મંદિર, ગોગા મહારાજનું મંદિર સેમ્ભર, સિદ્ધિઅંબિકા માતાજી ડીસા, રામદેવપીર મજાદર ઇત્યાદિ મેળા યોજાય છે, પણ એ સૌમાં બનાસકાંઠા અંબાજીના ભાદ૨વી પૂનમના મેળાની કંઈ વાત જ અલગ છે.

એક કથા મુજબ સીતાજીની શોધ કરતાં કરતાં રામ અને લક્ષ્મણ આબુ પર્વતનાં જંગલોની દક્ષિણે આવ્યા હતા. જ્યાં શૃંગી ઋષિના આશ્રમે નિવાસ કર્યો. રામની શોધ પરિપૂર્ણ કરવા શૃગી ઋષિએ ગબ્બરનાં દેવી અંબાજીની આરાધના ક૨વા કહ્યું. રામ અને લક્ષ્મણે આરાધના કરી અને દેવીએ પ્રસન્ન થઈને ‘અજય’ નામનું એક બાણ આપ્યું. તેનાથી રામે રાવણનો નાશ કર્યો.

બોલ માડી અંબે, જય જય અંબે' નાદ સાંભળતાં જ હૃદયમાં શાતાનો અનુભવ થાય છે. ભાદરવી પૂનમ બોલીએ એટલે વિશ્વવિખ્યાત અંબાજી માતાનો ભાદરવી પૂનમનો મેળો નજ૨ સામે ત૨વ૨ે. જેમાં માતાની શક્તિ-ભક્તિનો મહિમા તો છે જ, સાથે-સાથે સાંસ્કૃતિક ચેતના પણ ઉજાગર થાય છે. ભાતીગળ રંગ અને ઉમંગનાં દર્શન થાય છે. માતાના દરબારમાં બધા ભેદભાવ ઓગળી જાય છે. આ મેળામાં રમકડાંથી રાચરચીલું સુધીની વસ્તુઓ મળી જાય છે અને ચાર નૈન મળી જાય ત્યારે સાત જનમના સરનામે પહોંચી જવાય છે.