Tad canol oed yn derbyn diagnosis o ddementia

AE merch ofalgar wedi siarad yn deimladwy am yr angen i godi ymwybyddiaeth am y clefyd creulon sydd wedi taro ei thad yn drasig o ifanc.

- 

Ac yntau ond yn 52 oed, cafodd Tony Thomas - sy'n cael ei adnabod yn lleol ym mhentref Gaerwen ar Ynys Môn fel Tony Graig - ddiagnosis o ddementia blaen-arleisiol (FTD), grŵp o anhwylderau'r ymennydd sydd hefyd wedi effeithio ar yr actor Hollywood Bruce Willis.

Mae FTD yn cael ei achosi gan golli celloedd nerfol yn yr ymennydd, gan arwain at newidiadau mewn ymddygiad, personoliaeth ac iaith. I Tony, contractwr amaethyddol adnabyddus ar yr ynys, mae'r effaith wedi newid bywyd.

Bellach yn 57 oed, mae wedi treulio'r flwyddyn ddiwethaf yn cael gofal cariadus ym Mryn Seiont Newydd ym Mharc Pendine yng Nghaernarfon, canolfan arobryn sy'n arbenigo mewn gofal dementia.

Mae ei ferch, Erin Thomas, sy'n gweithio yn asiantaeth adfywio Menter Môn, wedi dod yn eiriolwr angerddol dros godi ymwybyddiaeth o ddementia ymhlith pobl ifanc.

Mi fydd Erin yn cymryd rhan mewn rhaglen materion cyfoes arbennig ar S4C, Y Byd ar Bedwar, sy'n ymchwilio i'r cymorth sydd ar gael yng Nghymru i'r rhai o dan 65 oed sy'n byw gyda dementia.

Bydd stori ei thad yn ymddangos yn y rhaglen am 8pm nos Lun, Tachwedd 3.

Dywedodd Erin: “Cafodd fy nhad ddiagnosis o ddementia blaen-arleisiol (FTD) bum mlynedd yn ôl ond roedd y broses honno'n anodd oherwydd nad oedd y system yn gallu addasu i wneud diagnosis o rywun mor ifanc. Cymerodd dros dair blynedd o'r arwyddion cychwynnol iddo gael asesiad.