Nerdeeen nereye

1990 yılıydı, İTÜ'nün İstanbul Yelken Kulübü'ndeki denizcilik derslerinde değerli hocamız Ruhi Sarıalp bahsetti büyük bir coşkuyla: “Artık GPS diye bir cihaz var ve uydu sistemleri aracılığıyla koordinatınızı tespit edip ekranda veriyor. Bu müthiş buluş, navigasyon tarihini değiştirecek” diye. Ardından geçen yıllar içinde kağıt harita, 2B kalem ve paralel cetvelin yerini dijital haritalı chartplotter ve çeşitli tuşlar aldı. Şimdi denizcilerin rota çizip mevki koymaları sadece bir-iki düğme ve parmak hareketi ile gerçekleşebiliyor.

- MURAT YAHYAOĞLU

Navigasyon

Denizde öncelikle nerede olduğumuzdan çok, nerede olmamamız gerektiğini bilmemiz önemlidir. Seyir sırasında her zaman tam pozisyonumuza ihtiyaç duymayız. Radar, GPS ve dijital harita sistemlerinin icadı ile birlikte artık anlık olarak müthiş bir kesinlikle pozisyonumuzu görebiliyoruz.

Kıyı hattını gözlemleyebildiğimiz seyirlerde kerteriz pusulaları yardımıyla 3 noktalı mevki (fiks) koyarak yerimizi periyodik olarak belirler, bir sonraki planlanmış mevkiye (fikse) varmayı bekler, sonra da yeni rotamıza döneriz. Ancak riskli bölgelerden geçerken bu işlemi çok hızlı yapmamız gerektiğinde durum stresli olabiliyor. Chartplotter'da ise konumumuzu ve rotamızı anlık olarak görebiliyoruz. Ancak bu kağıt harita navigasyonunu tamamen unutabileceğimiz anlamına gelmiyor. Bir elektronik mühendisi olarak size iki şey hatırlatmak isterim. Birincisi hatasız elektronik ve yazılım üretilemez. O hatanın ne zaman ortaya çıkacağını asla tahmin edemezsiniz. İkincisi de teknenize yıldırım düştüğünde chartplotter'ınız da telefonunuz da hayatta kalmayabilir. İşte bu durumda kağıt haritayla navigasyon yapamıyorsanız vay halinize.

Chartplotter+otopilot ikilisinin şu an geldiği noktada, rotanızı ekranda oluşturup uygulamaya girdiğinizde tekne Bodrum'dan İstanbul'a kadar bir müdahaleye gerek olmadan kendisi gidebilecek durumda. Ama tabii ki tüm deniz emrinize amade olur; önünüze bir balıkçı, bir yük gemisi vs. çıkmazsa... Bu özelliği kullanmaktansa otopilottan sadece açıya göre rota takibi yapıp sıklıkla durumu kontrol etmenizi tavsiye ediyoruz. Böylece pruva ve haritada konum gözleme refleksinizi tüketmemiş olursunuz.

Çatışma tehlikesi