ENERJİDE GÜVENİ YENİDEN İNŞA ETMEK

TÜRKİYE ENERJİ SEKTÖRÜNÜN POTANSİYELİ TARTIŞILMAZ; GÜNEŞ, RÜZGAR, JEOTERMAL, LNG ALTYAPISI, NÜKLEER GİRİŞİMLERİ, ENERJİ TRANSİT KÖPRÜSÜ ROLÜ VE BÖLGESEL OYUNCULUK İDDİASI... BU POTANSİYELİN YATIRIM, TEKNOLOJİ VE İSTİHDAM YARATACAK BİR DEĞERE DÖNÜŞMESİ İÇİNSE DAHA FAZLASINA İHTİYAÇ VAR.

- MEHMET ÖĞÜTÇÜ

Yatırımcı çekmenin yolu sanıldığı kadar gizemli değil. Uluslararası sermaye artık promosyon gezilerinde dağıtılan broşürlerle, yatırım ajanslarının renkli sunumlarıyla ya da kısa vadeli teşviklerle ikna olmuyor. Yatırımcıların gözünde bir ülke cazip hale gelmek istiyorsa; beş temel taşı sağlam inşa etmek zorunda:

1. ÖNGÖRÜLEBİLİRLİK OLMADAN SERMAYE DURMAZ

Enerji yatırımı doğası gereği uzun vadelidir. Yatırımcı, 15 - 20 yıl geri dönüş süreleri olan projelerde mutlaka kuralların yarın-öbür gün değişip değişmeyeceğini bilmek ister. Bugünün garantisi yarına sürer mi? Bu sorunun cevabı net değilse finansman kapıları açılmaz.

YEKDEM (Yenilenebilir Enerji Kaynaklarını Destekleme Mekanizması) rejiminin birkaç yılda bir yeniden şekillendirilmesi, enerji tarifelerinde şeffaflık eksikliği ve piyasadaki regülasyon belirsizlikleri, yerli yatırımcıyı dahi ürkütürken yabancı sermaye için bu alanı sisler altında bir tarlaya çeviriyor.

2. MAKROEKONOMİK DENGELER VE KUR RİSKİ EN TEMEL BARİYER

Yatırımcı önce büyük resme bakar: Enflasyon nedir? Kur ne kadar istikrarlı? Finansmana erişim nasıl? Şu anda Türkiye'de enerji yatırımları için döviz bazlı ekipmanlar, ithalat bağımlılığı ve borçlanma ihtiyacı nedeniyle kur riski başlı başına caydırıcı bir faktör.

Bu ortamda sürdürülebilir yatırım finansmanı ancak şu iki adımla mümkün olabilir:

• Kur riskini azaltacak sigorta mekanizmaları (hedging destekleri, alım garantileri)