સારાન્વેષ

ચિનાબ સેતુ : આભને આંબતી સિદ્ધિ

- સ્પર્શે હાર્દિક

હિમાલયની ગોદમાં ચંદ્ર અને ભાગા નદીઓ એકબીજામાં વિલીન થઈને ચંદ્રભાગા નદી સર્જે છે. એનું જળ કાળાશ પડતું હોવાથી વેદકાળમાં એનું નામ ‘અસિક્તિ’ અર્થાત્ ‘શ્વેત નહીં એવું’ પડ્યું હતું. વર્તમાનમાં એનું પ્રચલિત નામ છે ચિનાબ. જમ્મુના રિયાસીમાં આ ચિનાબ પ૨ આજે વિશ્વનો સૌથી ઉત્તુંગ અને શાનદાર રેલ સેતુ નિર્માણ પામીને દેશની સેવા માટે તૈયાર છે. ૬ જૂનના રોજ શુક્રવારે વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ ચિનાબ બ્રિજનું ઉદ્ઘાટન કરી, ધ્વજ લહેરાવીને વંદે ભારત ટ્રેન ત્યાંથી પસાર કરાવી હતી. કાશ્મીર ખીણનું બાકીના ભારત સાથે રેલ સંધાન થવું એ રાષ્ટ્રીય એકતા અને વિકાસની દિશામાં એક સીમાચિહ્નરૂપ ઘટના છે. છેક બારામુલ્લા જેવા સરહદી વિસ્તારને જમ્મુ સુધી જોડતા રેલમાર્ગમાં ચિનાબ સેતુ એક અગત્યની કડી બન્યો છે. કૌરી કૌડી અને બક્કલ નામક ગામો વચ્ચેની ઊંડી ખાઈમાં વહી જતી ચિનાબ પરનો આ પુલ ઉધમપુરશ્રીનગર-બારામુલ્લા રેલ લિન્ક(USBRL)નો એક મહત્ત્વનો હિસ્સો છે.

દુષ્કર ભૂપ્રદેશ, ઊંચાઈ પરની નિર્દય આબોહવા અને અતિ દુર્ગમ વિસ્તાર હોવાને કારણે આ પડકારજનક પ્રકલ્પ પૂર્ણ કરવામાં વર્ષો લાગ્યાં. પહેલાં ત્યાં ખીણ પાસેની સાઇટ પર ફક્ત ખચ્ચરથી જ જઈ શકાતું. સાધનો, બાંધકામની સામગ્રીઓ, કારીગરો, ઇજનેરો વગેરેને લઈ જવા માટે ૨૬ કિલોમીટરની નવી સડક બનાવવામાં આવી, જેમાં વચ્ચે સો મીટર લાંબી ટનલનો પણ સમાવેશ થાય છે. અંદાજે ૭૦% શ્રમિકો આસપાસના વિસ્તારમાંથી આવતા હતા, જેમને ખાસ તાલીમ પણ અપાઈ. આ પહેલાં કૌરી અને બક્કલ ગામમાં છોકરાઓનાં લગ્ન ઘણી મુશ્કેલીથી થતાં. કોઈ પોતાની દીકરી ત્યાં આપવા તૈયાર ન થતું. ચિનાબ સેતુને કારણે બંને ગામની એ સમસ્યા પણ ઉકેલાઈ ગઈ! મહત્તમ સ્થાનિક શ્રમિકોના પરિશ્રમથી આ કાર્ય થયું હોવાથી એમના માટે પણ ચિનાબ સેતુ હંમેશને માટે ગર્વ લેવાની બાબત બની રહેશે. ઉપરાંત એમની એ ભાવના ભવિષ્યમાં સેતુની સુરક્ષાના વિષયમાં એમને સજાગ રહેવા પ્રેરશે.