శ్రీమద్భగవద్గీత-మానవ కర్తవ్య దీపిక

సనాతన భారతీయ సంస్కృత సాహిత్యంలో పంచమవేదంగా ఇతిహాస కావ్యమైన మహాభారతం ప్రసిద్ధి చెందినది.

- 

సనాతన భారతీయ సంస్కృత సాహిత్యంలో పంచమవేదంగా ఇతిహాస కావ్యమైన మహాభారతం ప్రసిద్ధి చెందినది. మహాభారతం పద్దెనిమిది పర్వాల తో ఒక లక్ష శ్లోకాలతో రచింపబడి ఉన్నది. వేదవ్యాసుడు మహాభారత రచయిత. ఇందులో కౌరవ పాండవుల యొక్క జీవిత కథతో పాటు అనేక విధములైన తాత్త్విక విషయాలు సందర్భానుసారంగా విస్త్రతంగా చర్చించబడి యున్నది. అందులో ప్రధానమైనది భగవద్గీత. భగవంతుడైన శ్రీకృష్ణపర మాత్మచే స్వయముగా చెప్పబడినది కాబట్టే దీనికి ఆపేరు సిద్ధించినది.తరువాతి కాలంలో భగవద్గీత హిందువుల పవిత్ర గ్రంథంగా ఖ్యాతిని పొంది నది. మహాభారతంలోని భీష్మపర్వంలో 24-25 అశ్వాసాల్లో భగవద్గీత ప్రస్తావించబడినది. యుద్ధరంగంలో అసంఖ్యాకమైన కౌరవసైనాన్ని చూసి యుద్ధవిరక్తుడైన అర్జునునకు శ్రీకృష్ణుడు భగవద్గీతను ఉపదేశించినట్లుగా మనకు తెలియుచున్నది.

సంఖ్యాశాస్త్రం ప్రకారం పద్దెనిమిది సంఖ్యకు ఒక ప్రత్యేక స్థానమున్నది.మహాభారతంలో మొత్తం పర్వాలు, మహాభారత యుద్ధం జరిగిన రోజులు, కురుక్షేత్ర యుద్ధంలో పాల్గొన్న సైనికుల సంఖ్య పద్దెనిమిదే. యుద్ధంలో పాల్గొన్న సైనికుల సంఖ్య పద్దెనిమిది అక్షౌహిణులని మహాభారతం పేర్కొన్నది.

భీష్మ, ద్రోణాది యుద్ధ వీరులను చూసిన పాండవ మధ్యముడు అర్జునుడు క్షణకాలం పాటు తన శక్తియుక్తులన్నింటిని మరచి రథసారధియైన కృష్ణునితో నేను యుద్ధం చేయలేనని, రథాన్ని యుద్ధభూమి నుండి వెనుకకు తిప్పమని, నిరాశ నిస్పృహలతో కోరాడు. ఆ సందర్భంలో పుట్టినదే ఈ భగవద్గీత.భగవద్గీతలోని అధ్యయాల పేర్లను వాటిలోని సారాంశాన్ని సంక్షిప్తంగా పరిశీలిద్దాం.

1.అర్జున విషాద యోగం:- మొట్టమొదటి అధ్యాయం పేరు విషాదయోగంతో ప్రారంభమైనా ప్రారంభ శ్లోకంలోనే గొప్పనీతిని ప్రపంచ మానవాళికి భగవద్గీత అందించింది. “ధర్మక్షేత్రే కురుక్షేత్రే" అని మొదటి శ్లోకంలోని మొదటి పాదం.ఈ పాదాన్ని నిశితంగా పరిశీలిస్తే క్షేత్రే క్షేత్రే ధర్మం కురు అని వస్తుంది. అంటే మానవుడైన వాడు ప్రపంచంలో ఎక్కడ వున్నను తన ధర్మాన్ని నిర్వర్తిం చాలి.అనగా కర్తవ్యాన్ని విడిచి పెట్టరాదు. భగవద్గీతలోని ఏడువందల పైచిలు కు శ్లోకాల సారాంశానంతటిని ఒకే ఒక్క వాక్యంలో ధృతరాష్ట్రుని నోటి ద్వారా వేదవ్యాసుడు పలికించాడు.