వనవాసి వీరుడు- భగవాన్ బిర్సా ముండా

లెజెండ్

- రాజగిరి వెంకటేష్ కురువ 9398956273

దేశ స్వాతంత్రం కోసం, స్వధర్మ రక్షణ కోసం ఎంతోమంది ఆదివాసి వీరులు తమ ప్రాణాలను తృణప్రాయంగా అర్పించారు. చరిత్రలో అలాంటి వీరగాథ భగవాన్ బిర్సా ముండా జీవితం. జీవించింది కేవలం 25 సంవత్సరాలే అయినా తన జీవితంలో ఆదివాసీ లను అత్యంత ప్రభావితం చేసిన వీరుడు బిర్సా ముండా. వనవాసులలో స్వాతంత్ర, స్వధర్మ, స్వదేశీ కాంక్షలు రగిలించి వారిలో గొప్ప చైతన్యం తెచ్చి వారిని స్వతంత్ర పోరాటంలో గెరిల్లా యుద్ధ వీరులు గా తయారుచేసిన యోధుడు భగవాన్ బిర్సా ముండా. చటు మరియు నాగు అనే ఇద్దరు ముండా తెగ మూలపురుషులు తమ ప్రజలతో జార ండ్ అటవీ ప్రాంతానికి వచ్చారు. వారి పేర్ల మీదుగా చుటియా, నాగపురి అనే గ్రామాలు ఏర్పడ్డాయి. కాలక్రమంలో ఈ విశాలమైన అటవీ ప్రాంత పీఠభూమికి 'చోటా నాగపూర్' అనే పేరు స్థిరపడింది. వనవాసులు ప్రకృతితో మమేకమై తమ జీవితాన్ని ఆనందంగా ఆహ్లాదంగా గడుపుతారు. వారిలో ఎలాంటి కల్మషం ఉండదు. సాహసం, ధైర్యానికి మారుపేరు. డబ్బుకు ఆమడ దూరంలో ఉంటారు. ఎక్కువగా సహజసిద్ధ జీవనానికి ప్రాధాన్యమిస్తారు. వారి గ్రామానికి అనుకున్న అడవిని 'సర్నా మాత' గా పూజిస్తారు. సర్నా అనగా పవిత్ర అడవి అని మాతా అనగా తల్లి అని అర్థం. అక్కడ ప్రత్యేక పర్వదినాలలో 'భోంగా' అనే గ్రామ దేవతకు జంతు బలి ఇచ్చే ఆనవాయితీ ఉండేది. ముండా జాతి భాష 'ముండారి భాష'. ఇక్కడి ప్రజలు పేదరికం లో దయనీయ స్థితిలో జీవించేవారు. 1857 స్వాతంత్ర సమరం తర్వాత యూరప్ నుండి క్రైస్తవ మిషనరీలు చోటా నాగపూర్ ప్రాంతానికి వచ్చారు. పేద అమాయక గిరిజనులను లక్ష్యంగా చేసుకొని ప్రలోభాలతో, సేవ పేరుతో మతమార్పిడి చేసేవారు. మిషనరీ పాఠశాలలో గిరిజన సాంప్రదాయాలు, ఆచార వ్యవహారాలను పండుగలను హేళన చేసేవారు. దీంతోపాటు తమ అత్యంత పవిత్ర అటవీ ప్రాంతం 'సర్నా మాతగా' భావించే అటవీ భూభాగాన్ని చర్చి స్థలం కోసం ఇవ్వమని మతాధికారులు తీవ్ర ఒత్తిడి చేశారు. అదేవిధంగా బ్రిటిష్ అధికారులు దేశంలో పెరుగుతున్న స్వాతంత్రోద్యమకాంక్షను అణగద్రొక్కడనికి తమ సైనిక పటాలాల కోసం ఆదివాసులు ఉండే అటవీ ప్రాంతాలను ఇష్టానుసారంగా నరికి వేయడం. భూములను లాక్కోవడం తోపాటు ఆదివాసులపై అకారణంగా నేరారోపణలు చేసి పెద్ద శిక్షలను అమలు చేసేవారు. అణచివేత తారా స్థాయికి చేరింది. దీంతో స్థానిక సర్దార్ల మద్దతుతో వనవాసులు ఆంగ్ల ప్రభుత్వానికి, చర్చి మతాధికారులకు వ్యతిరేకంగా తిరుగుబాటును ప్రారంభించారు. దీనినే ఝార ండ్ చరిత్రలో 'సర్దార్ లడాయి' గా ప్రసిద్ధికెక్