സപ്തമാതൃക്കളും വ്യാളീമുഖവും

ശിവ ക്ഷേത്രം, മഹാവിഷ്ണു ക്ഷേത്രം ഒഴിച്ച് മറ്റെല്ലാ ക്ഷേത്രങ്ങളിലും വ്യാളീമുഖം 'കിംപുരുഷരൂപം സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടു കാണുന്നു

- ബാബുരാജ് പൊറത്തിശ്ശേരി 9846025010

സപ്തമാതൃക്കളെ കുറിച്ച് ശ്രീ മഹാദേവീ ഭാഗവതത്തിൽ വിസ്തരിച്ച് പറയുന്നുണ്ട്. പ്രധാന എല്ലാ ക്ഷേത്രങ്ങളിലും സപ്തസങ്കൽപ്പത്തിൽ പ്രതിഷ്ഠ ഉണ്ടാകും. ശ്രീകോവിലിന്റെ തെക്കുഭാഗത്ത് ബലിക്കൽ രൂപത്തിൽ ഒമ്പത് ശിലകളായിട്ടാണ് പ്രതിഷ്ഠിക്കാറുള്ളത്. ചിലപ്പോൾ വിഗ്രഹരൂപത്തിലും പ്രതിഷ്ഠിക്കാറുണ്ട്.

ശ്രീകോവിലിന്റെ തെക്കുഭാഗത്ത് വടക്കോട്ട് ദർശനമായി സപ്തമാതൃക്കളായ ബ്രാഹ്മണി, മഹേശ്വരി, കൗമാ രി, വൈഷ്ണവി, വരാഹി, ഇന്ദ്രാണി, ചാമുണ്ഡി എന്നീ ദേവകളേയും അംഗരക്ഷകരായി ഗണപതി, വീരഭദ്രൻ എന്നിവരേയും പ്രതിഷ്ഠിക്കുന്നു. ഉത്സവബലിപൂജയിൽ ഇവർക്ക് പ്രത്യേകം പൂജാദി കാര്യങ്ങൾ നടത്തുക പതിവുണ്ട്. സപ്തമാതൃക്കളെക്കുറിച്ചുള്ള കൂടുതൽ വിവരണം ഇങ്ങനെയാണ്.

1. ബ്രാഹ്മണി: ബ്രഹ്മാവിന്റെ ശക്തിദേവതയാണ്. ഈ ദേവതയെ മഞ്ഞനിറമുള്ള നാലുതലകളും ആറ് കൈകളുമുള്ള ദേവിയായിട്ടാണ് വിവരിക്കുന്നത്. ബ്രഹ്മാവിനെപ്പോലെ കയ്യിൽ രുദ്രാക്ഷമാലയും കമണ്ഡലുവും ധരിച്ച് ഒരു താമര കയ്യിൽ പിടിച്ച് ഹംസത്തിന്റെ പുറത്തിരിക്കുന്നു. ഹംസം വാഹനമാണത്രേ. സർവ്വാഭരണഭൂഷിതയാണ്. എപ്പോഴും കൺഠ മുക്ത എന്ന ഒരു ആഭരണം തലയിൽ അണിയും.

2. മഹേശ്വരി: മഹാശിവന്റെ ശക്തിദേവതയാണ്. മഹേശ്വരിക്ക് രുദ്രി, രുദ്രാണി, മഹേഷി എന്നീ പേരുകളുണ്ട്. ശിവന്റെ വാഹനമായ നന്തിയെന്ന കാളപ്പുറത്താണ് ഇരിപ്പ്. നാല് കൈകളുള്ള ദേവതയായിട്ടും, വെളുത്ത ശരീരമുള്ളതും മൂന്ന് കണ്ണു കളുമുള്ള ദേവത. കയ്യിൽ ത്രിശൂലം, ഡമരു, അക്ഷമാല, പാനപാത്രം, കഴുത്തിൽ പാമ്പ്, തലയിൽ ചന്ദ്രക്കല എന്നിവയായിട്ടാണ് വിവരിക്കുന്നത്.

3. കൗമാരി സുബ്രഹ്മണ്യദേവന്റെ ദേവത. കുമാരി, കാർത്ത്യായനി, അംബിക എന്നീ പേരുകളുണ്ട്. യുദ്ധദേവതയായിട്ടാണ് കണക്കാക്കുന്നത്. വാഹനം മയിലാണ്. നാല് അല്ലെങ്കിൽ പന്ത്രണ്ട് കൈകളുമായാണ് ചിത്രീകരിക്കുന്നത്. വേൽ, മഴു, വില്ല്, അമ്പ് എന്നിവ എപ്പോഴും കൂടെയുണ്ടാകും. ചില സമയത്ത് കാർത്തികേയന്റെ പോലെ ആറ് തലകളുമായി കണക്കാക്കുന്നു. വൃത്താകൃതിയുള്ള ഒരു കിരീടം ധരിക്കുന്നു.